Sinh viên Việt đã biến những kiến thức vốn bị coi là khô khan trở thành trải nghiệm thị giác sống động, từ giấy thủ công kết hợp công nghệ thực tế ảo tăng cường (AR).
Dự án sáng tạo từ 5 nữ sinh Đại học FPT Hà Nội
Dự án Nếp gấp non sông được khởi xướng bởi 5 nữ sinh khóa 17, Trường Đại học FPT cơ sở Hà Nội. Đội ngũ nhân sự gồm trưởng nhóm Nguyễn Thị Hường cùng các thành viên Phạm Thị Thái Huyền, Phạm Thị Khánh Bằng, Trần Thị Thùy Linh (chuyên ngành Digital Marketing) và Lê Thị Hạnh (chuyên ngành Kinh doanh quốc tế).
Xuất phát từ một lần tình cờ tiếp xúc với nghệ thuật pop-up (sách nổi), nhóm đã nhanh chóng nhận ra tiềm năng mạnh mẽ của loại hình này trong việc kể chuyện bằng không gian và hình ảnh, đặc biệt phù hợp để truyền tải các nội dung giàu chiều sâu như văn hóa và lịch sử Việt Nam.
Pop-up – khi lịch sử được kể bằng không gian ba chiều
Chia sẻ về ý tưởng ban đầu, Nguyễn Thị Hường – Trưởng nhóm dự án cho biết nhóm đặc biệt ấn tượng với khả năng “kể chuyện không lời” của pop-up. Thay vì những dòng chữ khô khan, các nếp gấp giấy mở ra một không gian ba chiều sống động, giúp người xem cảm nhận lịch sử bằng thị giác và cảm xúc.
Tên gọi Nếp gấp non sông vì thế không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật. Mỗi “nếp gấp” là một ý tưởng sáng tạo, còn “non sông” tượng trưng cho niềm tự hào dân tộc, là cầu nối giữa thế hệ trẻ hôm nay với cội nguồn lịch sử.
Tính chuẩn xác học thuật – “xương sống” của dự án
Làm nội dung lịch sử luôn là một bài toán khó, đặc biệt khi phải dung hòa giữa yếu tố thẩm mỹ và độ chính xác. Với Nếp gấp non sông, nhóm xác định ngay từ đầu: tính chuẩn xác là nguyên tắc không thể thỏa hiệp.
Ấn phẩm đầu tay mang tên “Nền Đất Tổ”, tái hiện Hoàng thành Thăng Long, được xây dựng dựa trên quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng từ các nguồn tư liệu lịch sử uy tín. Từ bối cảnh, kiến trúc cho đến trang phục đều được kiểm chứng cẩn thận nhằm đảm bảo giá trị học thuật song hành cùng yếu tố sáng tạo.
Kết hợp Pop-up 3D và AR – trải nghiệm lịch sử đa giác quan
Điểm đột phá lớn nhất của dự án chính là sự kết hợp giữa sách pop-up 3D vật lý và công nghệ AR (thực tế ảo tăng cường). Thay vì lựa chọn các nền tảng thuần số như ứng dụng hay video, nhóm chủ động giữ lại giá trị cốt lõi của sách – cảm giác cầm nắm, lật mở.
Mỗi trang sách được tích hợp một mã QR tinh tế. Khi quét mã, người đọc sẽ bước vào không gian số với thông tin lịch sử mở rộng và chế độ trải nghiệm AR, tạo nên sự giao thoa mượt mà giữa thế giới thực và thế giới số.
“Tham quan ảo” di tích ngay trên trang sách
Thông qua camera điện thoại, mô hình kỹ thuật số của di tích sẽ hiện lên trực tiếp trên trang pop-up. Người đọc có thể tự do phóng to, thu nhỏ, xoay 360 độ để quan sát từng chi tiết kiến trúc, hoa văn mà pop-up vật lý khó thể hiện trọn vẹn.
Trải nghiệm này mang lại cảm giác như một chuyến “tham quan ảo”, giúp độc giả dù đang ở nhà vẫn có thể đắm mình trong không gian Hoàng thành Thăng Long và các di sản văn hóa lịch sử của dân tộc.
Khi lịch sử trở nên sống động với người trẻ
Sự kết hợp giữa “cái chạm” của giấy và “cái nhìn” của công nghệ AR đã phá bỏ rào cản tiếp nhận kiến thức một chiều. Người đọc không còn chỉ xem hay đọc, mà chủ động khám phá, tương tác và ghi nhớ lịch sử một cách tự nhiên thông qua thị giác, xúc giác và tư duy.
Đây chính là lời giải cho bài toán làm thế nào để lịch sử không còn khô khan, mà trở thành một trải nghiệm hấp dẫn đối với thế hệ trẻ.
Con số ấn tượng từ một dự án sinh viên
Dù lựa chọn một lĩnh vực có kỹ thuật chế tác phức tạp và chi phí sản xuất cao, Nếp gấp non sông vẫn nhanh chóng chứng minh sức hút của mình. Chỉ trong vòng 1 tháng thử nghiệm, dự án đã đạt doanh thu hơn 31 triệu đồng, vượt xa KPI ban đầu.
Trên không gian số, Fanpage của dự án thu hút hàng nghìn lượt theo dõi và tiếp cận gần 16.000 khách hàng tiềm năng, cho thấy sự quan tâm mạnh mẽ của cộng đồng đối với một sản phẩm văn hóa – lịch sử được đầu tư nghiêm túc.
Lan tỏa giá trị lịch sử trong môi trường học đường
Không dừng lại ở thương mại, dự án còn được triển khai trải nghiệm trực tiếp tại các trường THPT Thạch Thất, THCS Nguyễn Trực và THCS Đỗ Động, tiếp cận gần 1.300 học sinh. Những buổi trải nghiệm này đã tạo nên không gian giao lưu văn hóa sôi nổi, nơi lịch sử được cảm nhận bằng sự tò mò và hào hứng.
Gen Z, Gen Alpha và góc nhìn mới về lịch sử
Điều khiến nhóm xúc động nhất không nằm ở doanh thu, mà là phản ứng tích cực từ học sinh. Trái với định kiến rằng giới trẻ thờ ơ với lịch sử, thực tế cho thấy các em đón nhận sách pop-up bằng sự thích thú và say mê, sẵn sàng khám phá và đặt câu hỏi về quá khứ dân tộc.
Khi quá khứ được “đánh thức” bằng sáng tạo của người trẻ
Từ một đồ án tốt nghiệp trên giảng đường, Nếp gấp non sông đã bước ra đời sống bằng chính tư duy sáng tạo, khả năng thực hành và tình yêu dành cho lịch sử Việt Nam. Quá khứ không còn nằm yên trên trang giấy, mà được “đánh thức” bằng hình ảnh, công nghệ và bàn tay của những người trẻ dám kể lại câu chuyện Việt theo cách của thời đại mình.